Minął rok od pierwszego plenarnego zgromadzenia Kongresu. Przyjęliśmy wówczas Deklarację określającą główne cele i zadania Kongresu. Na pierwszy plan wysunęliśmy w niej obronę praw ekonomicznych i socjalnych ludzi pracy. Życie potwierdziło słuszność obranej drogi; nasze cele nic nie straciły na aktualności. Chciałbym serdecznie podziękować sygnatariuszom tej Deklaracji.
Rok, który minął od pierwszego plenarnego zgromadzenia Kongresu Porozumienia Lewicy obfitował w wiele wydarzeń, które umocniły naszą pozycję na politycznej mapie Polski. Kongres przeszedł w tym czasie z fazy organizacyjnej w fazę programową. Staliśmy się ugrupowaniem politycznym, które ma wiele ważnego do powiedzenia na temat sytuacji na lewicy, w kraju i na świecie.
W listopadzie 2007 r. wzięliśmy aktywny udział w II Kongresie Lewicy Europejskiej w Pradze czeskiej. W czerwcu bieżącego roku odbyliśmy ważna naradę programową na temat sytuacji na polskiej lewicy. W lipcu tego roku odbyliśmy spotkanie konsultacyjne Prezydium Kongresu z naszymi członkami, obserwatorami i sympatykami na temat programu II plenarnego zgromadzenia Kongresu.

a/ wystąpiliśmy:
-    przeciwko uczestnictwu naszych żołnierzy w wojnie w Iraku i Afganistanie,
-    przeciwko instalacji tarczy antyrakietowej w Polsce,

b/ poparliśmy:
-    protest nauczycieli przeciwko próbom zmian w Karcie Nauczyciela,
-    protest związków zawodowych przeciwko ograniczaniu praw socjalnych zawartych w kodeksie pracy.

     W dzisiejszym wystąpieniu wprowadzającym do dyskusji chciałbym się skoncentrować na trzech grupach zagadnień:
-    po pierwsze: na ocenie sytuacji politycznej na świecie i w Polsce między pierwszym i drugim plenarnym zgromadzeniem Kongresu,
-    po drugie: na zaproponowaniu podstawowych członów programu społecznego i gospodarczego,
-    po trzecie wreszcie: na zadaniach organizacyjnych, które stoją przed Kongresem.

Sytuacja polityczna w świecie i w Polsce

Sytuacja polityczna w świecie i w Polsce między pierwszym i drugim plenarnym zgromadzeniem Kongresu Porozumienia Lewicy zdecydowanie zmieniła się na niekorzyść.
Dalszej kompromitacji uległa polityka amerykańska w Iraku. Ślepym zaułkiem okazała się też wojna w Afganistanie. Zaangażowanie Polski w obu tych wojnach uważamy za błędne. Kongres Porozumienia Lewicy od samego początku potępiał je, żądając natychmiastowego wycofania polskich żołnierzy. Dla wojen tych nie ma usprawiedliwienia poza imperialną polityką stanów Zjednoczonych.
Miniony rok przyniósł też pogorszenie sytuacji gospodarczej w świecie, czego wyrazem jest pogłębiający się kryzys finansowy w gospodarce amerykańskiej. W ciągu ostatnich miesięcy kryzys ten szybkimi krokami wszedł również do Europy, obejmując gospodarki Wielkiej Brytanii, Niemiec, Hiszpanii, a także Polski.
W Polsce jego wyrazem jest osłabienie tempa rozwoju, wysokie bezrobocie i inflacja. Narastają rozpiętości w dochodach między bogatymi i biednymi; ci pierwsi zawłaszczają sobie 3/4 wypracowanego dochodu narodowego, natomiast 60 proc. Polaków ma dochody poniżej 600 zł na członka rodziny.
Kontynuowana jest polityka oczerniania PRL i fałszowania dorobku socjalizmu. Zdecydowanie sprzeciwiamy się tej polityce.

Nasz program społeczno-gospodarczy

Po pierwsze: podtrzymujemy dziś, na drugim walnym zgromadzeniu Kongresu Porozumienia Lewicy, zgłoszoną rok temu z tej trybuny propozycję budowy Polski socjalnej. Jej istotę stanowi dewiza "równość znaczy rozwój", zamiast realizowanej dotychczas zasady "rozwój kontra równość".
Nie jesteśmy wyalienowanymi z rzeczywistości idealistami, wykorzystujemy pozytywne doświadczenia krajów (np. Skandynawskich), które opierają swój rozwój na łagodzeniu nierówności w dochodach, wykształceniu, kwalifikacjach.
Po drugie: w naszym programie gospodarczym proponujemy również zmianę długofalowych priorytetów rozwojowych. Chcemy, by był nim rozwój taniego budownictwa mieszkaniowego, lecznictwa, infrastruktury drogowej i wielu innych sektorów służących człowiekowi.
Po trzecie: wypowiadamy sie za zróżnicowanymi i równoprawnymi formami własności, przeciwko dyktatowi własności prywatnej. Uważamy, że własność spółdzielcza, komunalna i państwowa są nie gorsze od prywatnej, gdyż są równie efektywne.
Po czwarte wreszcie: uważamy, że państwo powinno odgrywać nadrzędną rolę strategiczną, wytyczając długofalowe kierunki rozwoju w gospodarce. Jednocześnie państwo winno zdecydowanie ograniczyć swą rolę jako administratora bieżącego życia społecznego i gospodarczego.
Innymi słowy, Kongres Porozumienia Lewicy wypowiada się za silnym państwem, ale nie takim, które psuje gospodarkę i rzuca kłody pod nogi przeciętnemu obywatelowi.
W sprawach bieżącej polityki mamy jasno sformułowane postulaty. Wypowiadamy się przeciwko podatkowi liniowemu, prowadzącemu do pogłębienia nierówności społecznych. Popieramy progresywne stawki podatkowe, a jednocześnie ulgi podatkowe obejmujące zwłaszcza wydatki na edukację i zdrowie. Należy się wycofać z zapowiadanego wprowadzenia od 2009 r. dwuszczeblowej stawki podatku dochodowego od osób fizycznych. Oprócz negatywnych skutków dla budżetu wprowadzenie nowej skali spowoduje niesprawiedliwe opodatkowanie dochodów osobistych.
Już teraz należy przygotować pakiet osłon socjalnych dla przyszłych emerytów, którzy otrzymają według nowych zasad świadczenia na poziomie o wiele niższym niż obecni emeryci. Oznacza to, że większość nowych emerytów nie będzie miała pieniędzy na opłacenie czynszu, zakup leków, nie mówiąc już o teatrze, książkach czy prasie.
Wypowiadamy się też zdecydowanie przeciwko prywatyzacji służby zdrowia i za wzrostem nakładów z budżetu na poprawę opieki zdrowotnej. Mamy pieniądze na armaty używane do walki o nie nasze interesy, a brak nam środków na naukę i szkolnictwo, na szpitale i domy opieki socjalnej.

Polska - ojczyzną wszystkich Polaków

Kongres Porozumienia Lewicy chce budować Polskę dla wszystkich Polaków. Obce są nam idee Instytutu Pamięci Narodowej i innych instytucji oraz organizacji, które szczują jednych przeciwko drugim w oparciu o dewizę „dziel i rządź”.
Nawiązujemy do bogatego dorobku polskiej lewicy - tej robotniczej i inteligenckiej - do jej walki o równość, wolność, braterstwo, o sprawiedliwość społeczną. Przeciwstawiamy się wymazywaniu tradycji lewicowych z dziejów Polski i wykorzystywaniu jednostronnego i tendencyjnego spojrzenia na przeszłość PRL do fałszowania historii.
Pamiętamy o odbudowie zrujnowanej przez wojnę ojczyzny przez miliony Polaków, zbudowaniu od podstaw tysięcy fabryk, szpitali, szkół, wyższych uczelni, o oddaniu do użytku milionów mieszkań. Ludzie, którzy tego dokonali, zasługują na szacunek i należne im uznanie.
Zamiast dzielić naród na dobrych i złych, potępiać jednych i nagradzać drugich, proponujemy powrót do ojczyzny zjednoczonej w budowaniu przyszłości. Mamy w Polsce tysiące, miliony ludzi pracowitych i zdolnych; to oni powinni być wzorem dla dzieci i młodzieży. Należy jak najszybciej zerwać z nagłaśnianiem patologii społecznych, czynieniem kryminalistów bohaterami medialnymi.
Wypowiadamy się za państwem świeckim, gwarantującym wolność sumienia i wyznania, z Kościołem oddzielonym od polityki, nie narzucającym wszystkim obywatelom swych zasad i obowiązków.
Sprzeciwiamy się dyskryminacji kobiet polskich. Nie mają one pełni praw do świadomego macierzyństwa, ani praw do kariery osobistej i awansu zawodowego.

Otwarci na współpracę z zagranicą

Kongres Porozumienia Lewicy chce budować zjednoczoną Europę. Dzięki korzyściom, jakie Polska czerpie z integracji europejskiej, istnieje możliwość przyspieszenia dynamiki rozwoju gospodarczego i zbliżenia się do poziomu krajów bardziej rozwiniętych.
Wypowiadamy się za rozwojem współpracy ze wszystkimi narodami w oparciu o zasady przyjaźni, solidarności i wzajemnych korzyści. Chcemy dobrych stosunków z sąsiadami: Rosją i Ukrainą, Białorusią i państwami bałtyckimi, Czechami, Słowacją i Niemcami. Polska powinna zintensyfikować swa współpracę z krajami dalekiej Azji, w tym z Chinami, Japonią i Indiami.

Dążymy do zintegrowania polskiej lewicy

Z wielką troską obserwujemy rozwój sytuacji na polskiej lewicy, gdzie zamiast dyskusji programowej i konsolidacji sił trwają przepychanki związane z przyszłorocznymi wyborami do Parlamentu Europejskiego. Powstają kolejne partie i partyjki, pojawiają się nowi liderzy.
Wszystko to prowadzi do spadku prestiżu lewicy, czego wyrazem są wyjątkowo niskie notowania w rankingach.
Podtrzymujemy w pełni nasz ubiegłoroczny apel: nie ma wroga na lewicy. Chcemy na partnerskich zasadach współpracować ze wszystkimi partiami lewicowymi. Tylko jedność może nas wzmocnić. Nie ma jednak naszej zgody na wodzowskie ambicje niektórych działaczy lewicy.
Kongres Porozumienia Lewicy w swoim działaniu dąży do zjednoczenia i porozumienia polskiej lewicy wokół jasno zadeklarowanych zasad ideowych i programowych. Proponujemy utworzenie federacji partii lewicowych choćby pod nazwą Ruch Proeuropejski, na równych prawach i obowiązkach. Kongres Porozumienia Lewicy wszedłby do tej federacji jako jeden z jej sygnatariuszy.